Dimbare verlichting maakt van één lamp meerdere sferen: fel licht om te koken of te lezen, gedempt licht om te ontspannen. Om dat goed te laten werken heb je drie dingen nodig die op elkaar zijn afgestemd: een dimbare lichtbron, een geschikte dimmer en een armatuur dat het licht mooi verdeelt. Op deze pagina lees je hoe je lichtsterkte en lichtkleur kiest, welke fouten je voorkomt en welke lampen zich het beste laten dimmen. Start met de juiste lichtbronnen — daar valt of staat het resultaat.

Lichtsterkte: hoeveel lumen heb je nodig?

Lichtsterkte meet je in lumen, niet in watt. Een moderne led van 8 watt geeft ongeveer evenveel licht als een gloeilamp van 60 watt.

• Woonkamer: circa 100-150 lumen per m², verdeeld over meerdere lichtpunten.
• Eettafel: 300-600 lumen per hanglamp is voldoende sfeerlicht boven tafel.
• Leeshoek: minimaal 400 lumen gericht op het boek, bij voorkeur van opzij.
• Keuken en werkblad: 250-350 lumen per m², functioneel en helder.
• Slaapkamer: 75-100 lumen per m² volstaat; dim naar 10% voor avondlicht.

Verdeel het licht over minstens drie lichtpunten per ruimte. Eén felle plafondlamp geeft altijd een vlakke, ongezellige ruimte — een combinatie van hanglampen en vloerlampen werkt veel beter.

Materialen van armaturen en hun invloed op het licht

Het materiaal van de kap bepaalt hoe het gedimde licht in de ruimte valt.

• Metaal (zwart, brons, messing): gericht licht naar beneden, mooi boven een eettafel of kookeiland.
• Glas, helder of gerookt: licht straalt alle kanten op; gedimd geeft dit een warme gloed.
• Linnen en stof: zacht verstrooid licht, ideaal voor tafellampen en vloerlampen in een zithoek.
• Rotan en bamboe: speelse schaduwpatronen op muur en plafond.
• Keramiek en beton: massief, met licht dat vooral naar boven en beneden schijnt.

Kleuren en lichtkleur

De lichtkleur druk je uit in kelvin. Voor woonruimtes kies je vrijwel altijd warm licht van 2200K tot 2700K. Boven een werkblad of in een thuiskantoor mag het naar 3000K-4000K. Speciale dim-to-warm-lampen worden bij dimmen automatisch warmer (van 2700K naar 2200K) en bootsen daarmee kaarslicht na — dat is precies wat een woonkamer 's avonds gezellig maakt. Combineer de kleur van je armatuur met de rest van je interieur: zwart metaal past bij een industriële inrichting, messing en glas bij een klassieke of art-deco-sfeer.

Maten, dimmers en mogelijkheden

Een dimmer werkt alleen goed als hij bij het type lamp past. Led-lampen vragen een led-dimmer met een lage minimumbelasting.

• Minimumbelasting: veel led-dimmers werken vanaf 3 tot 5 watt; te weinig belasting geeft flikkering.
• Maximumbelasting: tel het wattage van alle lampen op één dimmer op en blijf ruim onder de maximumwaarde.
• Fase-aansnijding of fase-afsnijding: voor dimbare led is fase-afsnijding (RC) meestal de juiste keuze.
• Slimme dimmers: via app of afstandsbediening, handig als je meerdere lichtscenes wilt opslaan.
• Hoogte hanglamp: houd 75-85 cm tussen tafelblad en onderkant lamp aan.

Let bij aanschaf altijd op de vermelding ‘dimbaar’ op de verpakking. Een niet-dimbare led op een dimmer flikkert, zoemt of gaat kapot.

Onderhoud

Stof op een lampenkap of ledlamp kost tot 10% lichtopbrengst. Neem glazen kappen af met een licht vochtige doek, stoffen kappen met een plumeau of zachte borstel en metalen armaturen met een droge microvezeldoek — nooit met agressieve reinigers, die tasten de coating aan. Houten onderdelen van staande lampen behandel je net als je meubels; kijk daarvoor bij onze onderhoudsartikelen voor hout. Vervang een ledlamp pas als de lichtopbrengst zichtbaar terugloopt; goede led gaat 15.000 tot 25.000 branduren mee.

Veelgestelde vragen over dimbare verlichting

Zijn alle ledlampen dimbaar?

Nee, alleen ledlampen met de vermelding ‘dimbaar’ zijn geschikt. Een gewone led op een dimmer flikkert of gaat sneller stuk.

Waarom flikkert mijn dimbare ledlamp?

Meestal omdat de totale belasting te laag is voor de dimmer of omdat de dimmer niet led-geschikt is. Voeg een lamp toe aan dezelfde groep of vervang de dimmer door een led-dimmer.

Welke kelvinwaarde is het gezelligst?

2700K is de standaard voor warm en gezellig licht. Voor extra sfeer in de avond kies je 2200K of een dim-to-warm-lamp.

Hoeveel lichtpunten heb ik nodig in een woonkamer?

Reken op minimaal drie tot vijf lichtpunten in een gemiddelde woonkamer van 30 m², verdeeld over plafond, wand en vloer.

Kan ik meerdere lampen op één dimmer aansluiten?

Ja, zolang het totale wattage tussen de minimum- en maximumbelasting van de dimmer blijft. Gebruik bij voorkeur lampen van hetzelfde type en merk.

Bekijk het in onze Friese woonwinkels

Licht beoordeel je niet op een foto. In onze woonwinkels in Burgum, Berltsum en de Friese Meubelhal in Leeuwarden branden alle lampen in sfeerkamers, zodat je direct ziet hoe een hanglamp boven een eettafel valt of hoe warm 2200K er echt uitziet. Neem gerust de kleur van je muur of de stof van je bank mee. Bekijk de openingstijden en adressen op onze pagina met winkellocaties in Friesland.